Menu

Romeinse Cornu

Aan de bouw van het Theater Castellum in Alphen aan den Rijn in 2003 ging archeologisch onderzoek vooraf, onder begeleiding van de AWN (Archeologische Werkgroep Nederland). Daarbij werd een bronzen voorwerp gevonden dat het uiteinde van een cornu bleek te zijn.

Een cornu is een Romeins blaasinstrument, dat bij het Romeinse leger in gebruik was. Een zeldzame vondst want er zijn tot nu toe nog maar een handvol cornua gevonden, onder meer in Pompeï en Oostenrijk. Ondanks dat we veel primaire bronnen hebben, die deze instrumenten vermelden en afbeelden, bestaat er toch veel onzekerheid en discussie over hun definitie. In Nederlandse bodem zijn vrijwel alleen mondstukken gevonden en dat maakt het Alphense blaasinstrument extra bijzonder. Onze cornu is een cirkelvormige buis van zo’n 30 cm lengte, met een trompetvormig uiteinde. De cornu ziet er uit als een hoofdletter G omdat hij ook een middenstijl heeft. Daarmee kon je hem makkelijk over je schouder dragen (afbeelding 1) als een moderne sousafoon (maar dan wel veel slanker). De cornu had geen klankgaten, kleppen of pistons, zoals moderne koperinstrumenten. Verschil in toon moest dus met de lippen in het mondstuk worden aangeblazen (embouchure).

Dit instrument werd gebruikt in het Romeinse leger tijdens veldslagen. Door de lage toon was de hoorn geschikt om over lange afstanden signalen door te geven. De hoornblazer had de taak om het saluut te blazen en de orders van commandanten met signalen aan de troepen door te geven. Tevens werd de signaalhoorn gebruikt bij publieke gelegenheden, zoals treurmarsen en gladiatorspelen.

Romeinse Cornu